نگاهی به جدیدترین نرم افزار های اسلامی

پنج شنبه, 27 اسفند 1383 ساعت 14:57
    نویسنده: علی نعیم الدین خانی

اشاره

در جهان رو به رشد اطلاعات و فنّاوری، شناخت جدیدترین دستاوردهای مراکز و مؤسسات نقش بسزایی در توسعه دانش و فرهنگ دارد؛ که از آن جمله اطلاع از تازه ترین نرم افزارهای اسلامی است.

بدیهی است که معرفی کامل چنین محصولاتی، خود مجالی گسترده می طلبد و ارائه همه آنها در این مختصر نمی گنجد. از این رو، طی این نوشتار نگاهی خواهیم داشت به برخی از نرم افزارهایی که در سال 1383 در حوزه علوم، فرهنگ و معارف اسلامی تولید شده اند. این مقاله، شما را با محتوا و قابلیت های مهم این برنامه آشنا می سازد.

جامع فقه اهل البیت(ع)

مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی

این برنامه، شامل 982 عنوان کتاب و رساله فقهی در 1756 جلد از فقه گهربار اهل بیت علیهم السلام است که با عرضه مجموعه ای نفیس از میراث فقه شیعه، گنجینه ای ارزشمند را برای استفاده محققان علوم اسلامی پدید آورده است. برخی از کتابهای ارائه شده در این مجموعه فقهی عبارت اند از: مسالک الافهام، جواهر الکلام، مهذب الاحکام، منتهی المطلب، تذکرة الفقهاء، رسائل الشهید الثانی، العروة الوثقی، تحریر الاحکام، القواعد الفقهیة، جامع المقاصد، کنز العرفان، المبسوط فی فقه الامامیة، مدارک الاحکام، المناهل، مشارق الشموس، الدروس الشرعیة و چندین رساله فقهی.

ارتباط دو سویه میان متن 33 عنوان کتاب در 117 جلد با 172 شرح، حاشیه و ترجمه 690 جلد، و نیز انتخاب شروح دلخواه به همراه امکان مقایسه بین متون مورد نظر و اولویت بندی در گزینش شرحهای برنامه به هنگام تحقیق، از ویژگیهای کارآمد این لوح فشرده به شمار می رود. همچنین کاربر می تواند از طریق فهرست درختی و گزینشی به مطالب مورد پژوهش دست یابد و یا جستجوی موضوعی در 573665 عنوان باب فقهی به پژوهش لفظی در متن و فهرست کتب اقدام نماید.

شاهنامه فردوسی

مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی

برنامه چند رسانه ای شاهنامه مشتمل بر متن کامل شاهنامه فردوسی به دو خط معمولی و نستعلیق بر اساس نسخه مسکو پس از تصحیح و مقابله با نسخه های دیگر به همراه صدای آقای اسماعیل قادرپناه می باشد و همچنین در بر دارنده 7 ترجمه و شرح به زبان های: فارسی، عربی، انگلیسی و فرانسوی و قابلیت های متنوع پژوهشی همچون ارتباط متن با ترجمه و شروح ها و انجام جستجوهای مختلف در شروح برنامه و نیز امکانات جانبی کارآمد است.

محتوای این برنامه عبارت است از: ترجمه و شرح شاهنامه به نثر فارسی (3 جلد)، ز گفتار دهقان شاهنامه به نظم و نثر، ترجمه شاهنامه فردوسی به عربی (2 جلد)، ترجمه شاهنامه به انگلیسی، ترجمه و شرح شاهنامه فردوسی به انگلیسی (5 جلد)، ترجمه و شرح شاهنامه به انگلیسی و نیز ترجمه و شرح شاهنامه به فرانسوی (7 جلد).

در بخش نگارخانه این نرم افزار، چند قطعه فیلم در مورد شاهنامه و داستان های آن، 300 عکس و پرده و بیش از 2 ساعت نقالی داستان های شاهنامه قرار دارد. ارائه دو گزینه «ورزش در شاهنامه» و «زن در شاهنامه» از دیگر ویژگی های بخش نگارخانه است.

کتاب شناسی و نسخه شناسی شاهنامه، آرایه های ادبی و همچنین فرهنگ نام ها و فرهنگ لغات و ترکیبات موجود در شاهنامه به همراه گفتاری شاهنامه شناسی از اساتید: دکتر فریدون حبیندی، دکتر میر جلال الدین کزازی، آقای حسین آهی و دکتر میترا مهرآبادی، از جمله قسمت هایی است که در این لوح فشرده گنجانده شده و گستره پژوهش و کار با برنامه را برای کاربران سامان داده است.

سلیم

بنیاد علوم و معارف اسلامی دانش پژوهان

«سلیم»، نرم افزار جامع قرآن با ترجمه گویاست که یک دوره کامل تلاوت قرآن کریم را به صورت ترتیل با صدای استاد شاطری و نیز چندین ساعت قرائت مجلسی شیوا را در اختیار کاربران قرار می دهد. در این برنامه، دو ترجمه فارسی از آیة الله مکارم شیرازی و استاد فولادوند و سه ترجمه معتبر و بنام انگلیسی ارائه شده است.

وجود متن کامل تفسیر نمونه و ترجمه کامل تفسیرالمیزان همراه با بیان شأن نزول آیات از ویژگی های این لوح فشرده است. ضمن اینکه پژوهشگر می تواند به دروسی درباره علوم قرآنی و متون توضیحی در مورد شناخت سوره های قرآن دسترسی داشته باشد و از یک دوره آموزش تاریخ قرآن بهره مند شود.

قابلیت آموزش کامل تجوید قرآن به صورت صوتی، تصویری و متنی همراه تصاویر انیمیشن، تلفظ حروف و مخارج آنها کاربر را در شناخت مباحث تجویدی و دفع مشکلات خود در این زمینه یاری می رساند.

یکی دیگر از امکانات کارآمد سلیم، مشتمل بودن بر قابلیت های نوین در حفظ آیات است. کاربر می تواند به تعیین محدوده حفظ بپردازد و از امکانات این بخش در تسهیل امر حفظ بهره مند گردد.

در این لوح فشرده، همچنین امکان جستجو در تمام واژگان قرآن کریم فراهم آمده است و محقق می تواند با استفاده از قابلیت چاپ، به چاپ متن ترجمه و یا تفسیر دلخواه مبادرت ورزد.

احکام نوجوانان

شرکت نرم افزاری کوثر

این برنامه که به همت و تلاش حسین فلاح زاده تولید شده است ف ضای مناسبی را برای آشنایی نوجوانان با احکام دینی فراهم ساخته است. کاربران عزیز می توانند از متن رساله احکام نوجوانان آیات عظام: حضرت آیةالله خامنه ای، بهجت، تبریزی، فاضل لنکرانی و مکارم شیرازی بهره مند شوند و مشکلات شرعی خود را بر طرف نمایند.

تعیین سن تکلیف و ارائه مجموعه ای از اصطلاحات مربوط به احکام فقهی از ویژگی های کاربردی این نرم افزار می باشد.

«احکام نوجوانان» همچنین شامل ترتیل جزء سی ام قرآن با صدای استاد پرهیزکار به همراه ترجمه فارسی و انگلیسی است و با عرضه این قسمت، فضای آن را رنگ و بوی قرآنی بخشیده است.

گفتنی است که به منظور شناخت بیشتر نوجوانان با مباحث اعتقادی اسلام، 22 درس از کتاب اصول عقاید آیةالله مکارم شیرازی به صورت فیلم قابل مشاهده است.

المائده 2

شرکت پیغام نور رایانه

نرم افزار قرآنی - آموزشی المائده 2، شامل زیباترین تلاوت های مجلسی جهان اسلام از 29 قاری مشهور و نیز ترتیل کل قرآن کریم با صدای استاد شهریار پرهیزکار است و کاربر می تواند آموزش گام به گام قرآن را در آن تجربه نماید.

آموزش کامل روخوانی و روان خوانی قرآن کریم با تلفظ صحیح، آموزش کامل تجوید قرآن توسط استاد سید محسن موسی به همراه فیلم آموزشی و نیز تبیین کامل مباحث صوت و تمرینات مربوط به صدا توسط آقای حبیب یوسفی از ویژگی های مهم این لوح فشرده به شمار می رود.

کاربر همچنین می تواند به فراگیری مقامات قرآنی و استفاده از یک دوره فیلم آموزشی در این باره، مبادرت ورزد و در قسمت »معرفی مقامات» از تلاوت های مجلسی منتخب بهره مند گردد.

وجود 2 دوره کامل تفسیر المیزان فارسی و تفسیر نمونه به همراه 5 دوره ترجمه فارسی قرآن کریم، فرهنگ لغات آیات و امکان پژوهش در بیش از 2000 موضوع در قرآن کریم بر کارایی این برنامه قرآنی افزوده است.

پخش چندین تواشیح و ابتهال با تصاویر زیبا، فیلم تلاوت قاریان مشهور و پخش زیباترین اذان های جهان اسلام به همراه متن و تصاویر جذاب، فضای برنامه المائده را دلنشین و گیرا نموده است و نوجوانان عزیز می توانند از چند مسابقه و سرگرمی قرآنی نیز استفاده لازم را ببرند.

قابلیت جستجو در واژگان قرآن کریم همراه مشاهده متنی، ترجمه و تفسیر آیات، و نیز چاپ تمامی متون موجود در برنامه و ده ها امکان متنوع دیگر این لوح فشرده را به یک برنامه کارآمد قرآنی در زمینه آموزش کاربران تبدیل ساخته است.

نهج البلاغه گویا

بنیاد علوم و معارف اسلامی دانش پژوهان

متن کامل خطبه ها، نامه ها و حکمت های نهج البلاغه به صورت گرافیکی به خط مرحوم طاهر خوشنویس با اِعراب و قرائت کامل، در این نرم افزار گنجانده شده است.
5 ترجمه فارسی نهج البلاغه از آقایان: حسین انصاریان، محمد دشتی، سید کاظم ارفع، مرحوم فیض الاسلام و سید جعفر شهیدی، و 2 ترجمه انگلیسی از آقایان عسگری و سید علی رضا (Karachi) به همراه دو شرح عربی نهج البلاغه از ابن ابی الحدید و ابن میثم، و دو شرح فارسی از مرحوم محمد تقی جعفری و ابن میثم مسیر تحقیق در این کتاب نفیس را هموار نموده و حوزه پژوهش را برای کاربران به گونه ای مطلوب سامان بخشیده است.

در این برنامه، کاربر می تواند به خطبه های ویژه حضرت علی (ع)، شرح اعلام و اشخاص مذکور در نهج البلاغه و آیات و روایات نبوی موجود در نهج البلاغه دسترسی داشته باشد و از امکانات این بخش ها در امر تحقیق بهره مند شود.

پخش دعای کمیل و مناجات حضرت امیر (ع) و ارائه زندگی نامه سید رضی (ره) از دیگر قابلیت های این نرم افزار سودمند است.

بشیر

بنیاد علوم و معارف اسلامی دانش پژوهان

لوح فشرده «بشیر» به تاریخ نگاری صدر اسلام پرداخته و مشتمل بر وقایع پیش از بعثت، بعثت تا هجرت و از هجرت تا رحلت رسول اکرم (ص) می باشد.

اسناد صدر اسلام، معرفی جنگ های پیامبر (ص) و مساجد اسلامی از قسمت های مهم این برنامه است. در بخش اسناد، 36 پیمان، 175 نامه و 117 سند که پیامبر گرامی اسلام در ایام حکومت الهی خود خطاب به سران کشورها و قبایل و عموم افراد نوشته، قابل دستیابی است و در قسمت معرفی جنگ های پیامبر (ص)، کاربر می تواند از اطلاعات مربوط به 26 غزوه و 78 سریه به همراه 170 داستان جالب و آموزنده و فیلم هایی متناسب با موضوعات هر یک از جنگ ها استفاده مطلوب را ببرد. بخش مساجد نیز حاوی معرفی 22 مسجد مکه و 45 زندگی نامه 400 تن از اشخاص نامی و مهم در صدر اسلام، کتاب شناسی 300 عنوان کتاب در زمینه تاریخ اسلام به همراه شرح حال مؤلفان آنها و نیز معرفی 09 1 مورد از اماکن تاریخی نامبرده در دوران زندگی پیامبر (ص) می باشد. افزون بر این، در لوح فشرده بشیر، 68 قبیله مهم و تاریخی صدر اسلام و 120 کشور مسلمان نشین در عصر حاضر از نظر جغرافیایی و جمعیتی معرفی گردیده است.

آنچه به کارآمدی و جذابیت این نرم افزار افزوده است، وجود چند مولودی و تواشیح زیبا در مدح رسول اکرم (ص) و حدود 1/5 ساعت فیلم منتخب در قطعات کوتاه و متناسب با هر فصل می باشد. ضمن آنکه به منظور تسهیل در بهره مندی کاربران از برنامه، در بخش های متعدد چندین نقشه جغرافیایی ارائه گردیده است که از قابلیت های مفید این نرم افزار به شمار می آید.

صبا

شرکت یاسین رایانه

یکی از نرم افزارهای شرکت یاسین رایانه که به آموزش قرآن برای نوجوانان اختصاص یافته، صبا می باشد.

آموزش تجوید و روخوانی و علوم قرآنی به شیوه نوین، بیان مسائل تربیتی و اخلاقی با استفاده از آیات و روایات، آداب حفظ و تلاوت قرآن به همراه یک دوره ترتیل با صدای استاد پرهیزکار و مدیس از قابلیت های این برنامه است.

کاربر می تواند با روشی منحصر به فرد به حفظ کل قرآن کریم همت گمارد، با سوره های قرآن و محتوای آنها آشنا شود و از بیش از 500 دانستی قرآنی با موضوعات مختلف استفاده نماید.

در این لوح فشرده، امکانات متنوع و جذابی عرضه گردیده و فضایی مناسب برای آموزش قرآن به نوجوانان پدید آمده است که از آن جمله می توان به: لطایف قرآن، نغمه های دلنشین، معما و آزمون، داستان های جذاب و آموزنده از قرآن کریم و سرگرمی های مفید و متنوع همچون جدول هوش، کارت بازی و جورچین اشاره کرد.

تبدیل تاریخ، دفترچه تلفنی، ارجاعات، زنگ خبر، فاصله شهرها و پخش اذان به افق شهرهای مختلف از امکانات جانبی صبا محسوب می گردد که در مجموع، قابلیت های کاربری و ارزشمندی را در معرض استفاده کاربر قرار می دهد.

احکام و مسائل شرعی

مؤسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان

متن کامل رساله حضرت امام خمینی (ره) به همراه حاشیه 9 تن از مراجع عظام در این لوح فشرده قابل دستیابی است. کاربر می تواند از روش های مختلفی چون: موضوع، عنوان، فهرست و شماره مسئله به متن رساله 8 متن از مراجع بزرگ شیعه دست یابد و به مطالعه مطلب مورد نظر خویش مبادرت ورزد.

زندگی نامه 12 تن از فقهای معاصر، شنیدن صدای متن احکام، نمایش تصویری برخی احکام، پرسش های چهار گزینه ای در مورد مسائل شرعی و ارائه پایگاه های اطلاع رسانی مراجع عظام از جمله ویژگی های کارآمد این نرم افزار به شمار می رود.

مشکاة

مؤسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان

«مشکاة» یکی دیگر از تولیدات نرم افزاری مؤسسه تبیان است که مشتمل بر نمایش متن قرآن کریم، امکانات اختصاصی در مورد انتخاب قاری و محدوده قرائت به همراه امکان استفاده از قرائت آیات به صورت ترتیل با صدای استاد: پرهیزکار، شاطری و قحطانی می باشد.

از جمله قابلیت های مهم این برنامه، دسترسی به 20/000 موضوع قرآنی در سه سطح به همراه جستجو در آنهاست. کاربر ضمن بهره مندی از تفسیر المیزان، نمونه و نور می تواند از 80/000 نقش دستوری کلمات قرآن کریم اطلاع یابد و با استفاده از امکانات خاص به پژوهش در آنها نیز بپردازد.

ارائه 400 ساعت تفسیر صوتی قرآن کریم با صدای حجةالاسلام قرائتی (تفسیر نور)، استفاده از این نرم افزار را برای کاربران بیشتری مهیا نموده است و امکاناتی چون آموزش نحو و تلفظ تمام کلمات قرآن کریم نیازهای آموزشی علاقه مندان را به گونه ای مطلوب پاسخ می دهد.

قابلیت اتصال به چندین پایگاه اسلامی از دیگر توانمندی هایی است که در این برنامه گنجانده شده است.

عقاید

مؤسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان

اگر می خواهید با مجموعه مباحث و درس هایی در زمینه عقاید و فروع دین آشنا شوید، از این نرم افزار استفاده کنید. دسترسی صوتی و متنی به تفسیر آیات مورد نظر با استفاده از تفسیر و امکان جستجوی لفظی در متن از ویژگی های مفید این برنامه به شمار می آید. ضمن اینکه کاربر می تواند از قابلیت فیش برداری و موضوع بندی اطلاعات بهره لازم را ببرد و از بیش از یکصد پرسش و پاسخ در زمینه عقاید که به صورت صوتی ارائه شده، آگاهی یابد و به طرح سؤال های جدید و دریافت پاسخ بپردازد.

همچنین در این لوح فشرده، 30 ساعت سخنرانی در قالب موضوعات اصول عقاید و فروع دین عرضه شده و امکان اتصال به اینترنت و به روزرسانی اطلاعات متنی و صوتی برنامه برنامه فراهم آمده است. برای این منظور می توان به پایگاه های اطلاع رسانی Tebyan.net و Qaraati.net مراجعه کرد.

آشنایی با معصومین (ع)

انتشارات بنی هاشم - اصفهان

این برنامه بیش از 1100 متن فارسی و انگلیسی و افزون بر 1100 تصویر مرتبط با متن در خصوص چهارده معصوم (ع) را در اختیار کاربر قرار داده و 560 حدیث از معصومین (ع) با ترجمه فارسی و انگلیسی را ارائه نموده است. کاربر می تواند به منظور فهم معنای 900 واژه دشوار از واژه نامه دو زبانه موجود در برنامه استفاده کند و برای دستیابی به توضیح برخی اصطلاحات به فرهنگ نامه تصویری دو زبانه مراجعه نماید.

از قابلیت های کارآمد این نرم افزار، نمایش فهرست و نمایه به صورت درختواره و جستجوی پیشرفته منطقی در متن است که پژوهشگر را در روند تحقیق در اطلاعات برنامه یاری می رساند.

ترتیل جزء سی ام قرآن و 20 ساعته قصه گویی به زبان فارسی و انگلیسی به همراه بیش از یکصد پیوند (Link) صوتی در داخل متن داستان از دیگر ویژگی های این لوح فشرده است که فضای مناسبی را برای استفاده بهتر کاربران فراهم ساخته است.

مرآت

شرکت میثاق نوین

این نرم افزار مشتمل بر مجموعه متن کامل قرآن کریم، نهج البلاغه، مفاتیح الجنان و صحیفه سجادیه به همراه چهارده دوره قرائت قرآن به صورت ترتیل از استاد پرهیزکار، منشاوی و شاطری و نیز تحقیق استاد عبدالباسط است. ضمن اینکه متن تفسیر المیزان )فارسی و عربی) و تفسیر نمونه در اختیار کاربر قرار دارد.

گویش فارسی ترجمه قرآن؛ آموزش نغمات، روان خوانی، تجوید و مخارج حروف؛ امکان 5 بار تکرار آیات؛ تغییر قلم آیات؛ چاپ و فیش برداری، از جمله ویژگی هایی است که محققان را در استفاده هر چه بهتر از «مرآت» یاری می رساند. گفتنی است که به وسیله قابلیت جستجو می توان به پژوهش در متن و واژگان قرآن مبادرت ورزید. در این برنامه، متن کامل نهج البلاغه و صحیفه سجادیه با صوت و ترجمه انگلیسی و فارسی ارائه شده و متن مفاتیح الجنان با صوت دعاهای اصلی به همراه قابل دستیابی است. افزون بر این، قابلیت هایی نظیر: گلچین قرائت های مجلسی، داستان پیامبران با صوت و تصویر و نیز بازی های اسلامی ویژه کودکان بر جذابیت این لوح فشرده افزوده و فضای استفاده از آن را دلپذیر ساخته است.

آموزش نماز

شرکت میثاق نوین

شرکت میثاق نوین با تولید این لوح فشرده، برنامه کارآمدی را جهت آشنایی کاربران چگونگی نمازهای واجب، وضو و تیمم و نیز احکام مسائل شرعی مربوط به نماز ارائه نموده است.

مستحبات و مکروهات نماز؛ احکام مربوط به اوقات نماز، قبله، لباس و مکان نمازگزار؛ مستحبات اذان و اقامه؛ واجبات و مقدمات نماز؛ انواع شک های نماز؛ و نیز تعقیبات مشترک و مختص نمازها، از جمله مباحث ارائه شده در این نرم افزار آموزشی است.

از دیگر قابلیت هایی که فضای برنامه را به طور چشمگیر جذاب ساخته است، عرضه داستان های نماز با صوت و نقاشی متحرک، چندین سرود و نقشه راهنمای برنامه می باشد. ضمن اینکه امکان تنظیم برنامه به دو زبان فارسی و انگلیسی موجب گردیده که کاربران بیشتری از این برنامه بهره مند شوند.

اطلاعات تکميلي

  • تاریخ انتشار نسخه چاپی: دوشنبه, 24 اسفند 1383
  • صفحه در فصلنامه: صفحه 18
  • شماره فصلنامه: فصلنامه شماره 9
بازدید 6641 بار
شما اينجا هستيد:خانه آرشیو فصلنامه شماره 09 نگاهی به جدیدترین نرم افزار های اسلامی